Serwis Edukacji Ekonomicznej dofinansowany przez NBP

Pożyteczne, z punktu widzenia klienta funduszu, rankingi to te, w których porównywane są poszczególne kategorie funduszy inwestycyjnych. A zatem te, w których zastosowano klarowny i logiczny podział na fundusze rynku pieniężnego, obligacji, stabilnego wzrostu, zrównoważone i akcyjne.

Taki podział jest ważny, ponieważ każda z kategorii funduszu charakteryzuje się innym poziomem ryzyka inwestycyjnego i potencjału zysku. Porównywanie zatem funduszy z różnych kategorii jest obrazowe, atrakcyjne ze względu na zyski, ale obarczone dużym błędem - nie zachowania obiektywnego spojrzenia na fundusze. To tak jakby porównywać jabłka z gruszkami.

Istotny jest przedział czasowy zestawienia - porównanie wyników np. w ostatnich 6 miesiącach, roku, 3 latach i dłużej. Warto też spojrzeć, jaki wynik osiągnęły fundusze od początku działalności. Inwestowanie w fundusze powinno być inwestycją długoterminową, dlatego do wyników dotyczących krótkich okresów czasu należy podchodzić z dystansem.

Jednym z najistotniejszych wskaźników rankingów - miernikiem zysków funduszu, na który klienci powinni zwracać uwagę, jest stopa zwrotu.

Stopa zwrotu to stosunek osiągniętych w pewnym okresie zysków (lub strat) z inwestycji do zainwestowanego kapitału (wyrażona w procentach ułatwia porównanie). Inwestorzy mogą ją również obliczyć sami (np. dla własnych oszczędności zgromadzonych w wybranym funduszu: różnicę pomiędzy ceną po jakiej nabyliśmy jednostki uczestnictwa, a ceną po jakiej fundusz je od nas odkupuje, dzielimy przez cenę kupna, a następnie wynik mnożymy przez 100% = stopa zwrotu). Miernikiem efektywności funduszu jest zmiana wartości jednostki uczestnictwa. Tu jednak trzeba pamiętać, iż takie wyliczenie nie uwzględnia opłat.

Podstawowym, z punktu widzenia każdego klienta, parametrem każdego rankingu powinno być również porównanie wysokości opłat i prowizji. Teoretycznie fundusze pobierają dwa rodzaje opłat: manipulacyjne (za nabywanie, umarzanie jednostek, konwersję) i za zarządzanie (szereg różnych opłat związanych z zarządzaniem funduszu, administracją itp.).

Prasa zamieszcza niekiedy rankingi, które autorzy zbudowali na podstawie swoich ocen, analiz i porownań. Jeden z dużych dzienników np. umieścił w swoim rankingu ocenę stopnia ryzyka finansowego, jakie podejmują zarządzający funduszem. Zrozumienie podobnych ocen może sprawić inwestorom pewną trudność, ponieważ wymaga fachowej wiedzy. Dlatego trzeba zwrócić uwagę na jasne i dokładne wyjaśnienie, czym kierowali się autorzy rankingu.

Mówiąc jednak o ryzyku, warto zwrócić uwagę na oceny za stabilność zarządzania funduszem - czyli stabilność jego polityki inwestycyjnej. Wiąże się ona ze stabilnością kapitałową firmy zarządzającej wybranym funduszem (stabilnością finansową właściciela towarzystwa i jego prestiż), a także ze stabilnością kadry zarządzającej nim (jak częste były zmiany kadry zarządzającej).

Ci, którzy już inwestują doskonale wiedzą, jak duże znaczenie ma również dostępność funduszu - czy jest on przyjazny dla klienta, jaką prowadzi politykę informacyjną, jakie kanały informacyjne udostpnia do kontaków z klientem. Liczy się tu czas obsługi klienta, fachowość konsultantów, liczba punktów obsługi klienta i biur maklerskich, liczba dodatkowych usług bezpłatnych lub związanych z nowymi technologiami, np. sprawdzenie stanu i obsługa rejestru lub sprawdzenie notowań przez telefon, Internet lub SMS.

Źródła: Rzeczpospolita, Gazeta Wyborcza