Ekonomia od A do Z: Kredyt

Pożyczka bankowa oczywiście kosztuje, a kosztem są odsetki, czyli określony procent pożyczonej kwoty, który pożyczkobiorca zobowiązuje się spłacić ponad kwotę zaciągniętego kredytu. Część z tych odsetek stanowi dochód banku (jego marżę), część natomiast trafia do oszczędzających (którzy złożyli w banku depozyt, założyli lokatę, dzięki którym bank udziela pożyczek).

Udzielenie kredytu łączy się z pewnym ryzykiem dla banku. W przypadku, gdy nie zostanie on spłacony, oznacza stratę, którą bank musi pokryć (pożycza nie swoje pieniądze, które wszakże musi zwrócić). Dlatego też przed udzieleniem kredytu bank zazwyczaj sprawdza kredytobiorcę czy jest wiarygodny i wypłacalny, a więc, czy nie zalega z płatnościami - np. za abonament telefoniczny, raty leasingowe, odsetki od innych kredytów itd.

Oprocentowanie, a więc koszt kredytu zależy od kilku czynników m. in., poziomu inflacji, polityki stóp procentowych banku centralnego i poziomu ryzyka danej inwestycji (im wyższe ryzyko, tym wyższe oprocentowanie - jest to tak zwana premia za ryzyko).

Wśród szerokiej gamy kredytów bankowych zwykło się wyróżniać: kredyty konsumpcyjne (takie, jakie najczęściej zaciągają osoby fizyczne), kredyty hipoteczne (których zabezpieczeniem jest hipoteka, brane najczęściej na budowę domu lub zakup nieruchomości), kredyty obrotowe (które zapewniają płynność przedsiębiorstwu - np. opłacenie podwykonawców zanim wpłynie należność za całość kontraktu), kredyty inwestycyjne (długoterminowe, zazwyczaj na rozwój firmy - rozbudowę, zakup nowych maszyn).

Poza kredytami bankowymi występują tzw. kredyty kupieckie. Udzielają ich sobie wzajemnie firmy. Sprzedawca godzi się wydać towar, przed otrzymaniem zapłaty, a więc kredytuje nabywcę, dzięki temu przyciąga więcej klientów, którzy nie mogą, bądź nie chcą płacić od razu gotówką, a nie opłaca im się korzystać z kredytów bankowych.

Kredyty odgrywają ważną rolę w gospodarce. Umożliwiają akumulacje i alokacje kapitału, czyli przepływ pieniądza tam, gdzie może zostać z zyskiem wykorzystany. Zapewniają dochód posiadającym kapitał, oraz możliwość rozwoju tym, którzy chcą inwestować.